Marzena Borkowska

SCENARIUSZ LEKCJI PRZYRODY

(DO WYKORZYSTANIA RÓWNIEŻ W GIMNAZJUM
NA LEKCJI BIOLOGII)

Opracowała: Marzena Borkowska

nauczyciel Gimnazjum nr 118 w Warszawie Wesołej

Klasa: VI

TEMAT: Poznajemy świat pasożytów

Czas trwania lekcji: 45 min.

Ścieżka edukacyjna:

edukacja prozdrowotna – nabywanie umiejętności dbania o swoje zdrowie.

Cele ogólne:

-       poznanie organizmów pasożytniczych, ich przystosowań do życia i sposobów ochrony przed nimi.

Cele operacyjne:

1.  wiadomości:

-       uczeń zna pojęcia: pasożyt, żywiciel, żywiciel pośredni, ostateczny, (*parazytologia);

-       uczeń podaje przykłady organizmów pasożytniczych;

-       uczeń zna przystosowania do pasożytniczego trybu życia;

-       uczeń zna sposoby ochrony człowieka przed pasożytami;

2.  umiejętności :

-       uczeń rozpoznaje pasożytnicze organizmy na podstawie ilustracji;

3.      postawy:

-       rozbudzanie zainteresowania dziecka własnym zdrowiem;

-       kształtowanie właściwych nawyków, pozwalających uniknąć zakażeń pasożytami.

Metody pracy: „burza mózgów”, pogadanka, prezentacja, ćwiczenia.

Formy pracy: grupowa, indywidualna.

Środki dydaktyczne: zestaw komputerowy, prezentacja multimedialna o pasożytach przygotowana w programie PowerPoint, wycinanka (nazwy grup pasożytów i ilustracje pasożytów z każdej grupy) – zestaw przygotowany dla każdego ucznia (lub dwóch uczniów), krzyżówka – materiał przygotowany dla ucznia.

Przebieg lekcji:

Faza wprowadzająca:

1.          Czynności organizacyjne.

2.          Podanie tematu lekcji i uświadomienie uczniom celu lekcji.

3.          Wprowadzenie uczniów w zagadnienia pasożytnictwa.

¨          Uczniowie podają, co kojarzy im się z pojęciem pasożyt, pasożytnictwo.

¨          Nauczyciel zapoznaje uczniów z podstawowymi pojęciami związanymi z tematem lekcji (pasożyt, żywiciel, podaje rodzaje żywicieli).

¨          Uczniowie zapisują poznane pojęcia w zeszytach.

Faza realizacyjna:

1.          Uczniowie (przy pomocy nauczyciela) opisują cechy pasożytów.

2.          Nauczyciel przedstawia podział pasożytów, wykorzystując materiał zawarty w prezentacji.

3.          Nauczyciel prezentuje przegląd pasożytów.

¨          Uczniowie po każdej omówionej grupie pasożytów wyszukują z zestawu wycinanek nazwę grupy oraz rysunek pasożyta z tej grupy i układają je na ławce przed sobą.

4.          Uczniowie wymieniają znane im przystosowania pasożytów do prowadzonego trybu życia.

¨          Konfrontacja wypowiedzi uczniów z przystosowaniami zawartymi w prezentacji multimedialnej.

4.          Uczniowie przy pomocy nauczyciela wypracowują sposoby zapobiegania zarażeniem się pasożytów przez człowieka (z wykorzystaniem materiałów zawartych w prezentacji).

Faza podsumowująca:

(na podstawie ćwiczeń przedstawionych w prezentacji)

1.          Przypomnienie poznanych pojęć: pasożyt, żywiciel.

2.          Rozwiązanie krzyżówki o pasożytach (uczniowie samodzielnie rozwiązują, pierwszy uczeń, który poda prawidłowe hasło i poprawnie rozwiąże krzyżówkę otrzymuje ocenę).

3.          Rozpoznawanie pasożytów (z wykorzystaniem materiałów zawartych w prezentacji).

4.          Ocena aktywności i pracy uczniów.

Praca domowa

1.      Wypisz przynajmniej pięć przystosowań do pasożytnictwa.

2.      Podaj sposoby ochrony człowieka przed pasożytami.

* Dla chętnych:

Przygotuj plakat pod hasłem „Nie straszny mi pasożyt” (termin - 2 tygodnie), w którym przedstawisz swojemu koledze/koleżance, jak uchronić się przed wybranym pasożytem.

Założone osiągnięcia ucznia:

¨          Swobodne posługiwanie się poznanymi pojęciami.

¨          Uczniowie potrafią podać przykłady omawianych rodzajów pasożytów.

¨          Uczniowie rozpoznają przykłady pasożytów na podstawie przedstawionych ilustracji.

¨          Uczniowie wiedzą, jak pasożyt przystosował się do swojego trybu życia i jak człowiek może chronić się przed pasożytami.

Ćwiczenie podsumowujące – krzyżówka

Pytania:

1.      rodzaj pasożyta zewnętrznego, którego można spotkać u psa,

2.     forma pasożyta, która przebywa u żywiciela pośredniego,

3.     nicień, którym człowiek może się zarazić jedząc np. nie myte owoce,

4.     pasożyty stałe, bytują w jelicie grubym, częste u dzieci, w nocy powodują swędzenie w okolicy odbytu,

5.     organizm zwierzęcy lub roślinny, na którym (lub, w którym) bytuje organizm pasożytniczy należący do innego gatunku,

6.     samice tych owadów żywią się krwią ssaków, pewien ich gatunek może przenosić malarię,

7.