Katarzyna Eckardt-Kubiak
Katarzyna Eckardt –
Kubiak
Gimnazjum im. Wł. hr. Zamoyskiego
ul. Dworcowa 11
62- 035 Kórnik
Program autorski z TECHNIKI
dla klasy I gimnazjum
na rok szkolny 2006/2007.
Poznań 2006
Spis treści:
- Opis konstrukcji programu i założenia
programowe.
- Cele edukacyjne, treści nauczania, przewidywane
osiągnięcia ucznia, procedury osiągania celów, konteksty programowe,
ocenianie osiągnięć ucznia.
- Tabelaryczny zapis
programu.
- Wykaz wykorzystanych materiałów źródłowych.
1.Opis konstrukcji programu i założenia programowe.
Podstawą tworzenia programu nauczania jest podstawa
programowa zawarta w rozporządzeniu Ministerstwa Edukacji Narodowej „ w sprawie
warunków i trybu dopuszczenia do użytku szkolnego programów nauczania z zakresu
kształcenia ogólnego……” / Dziennik Ustaw Nr 14 z dnia 15.02.1999 roku /
W podstawie programowej wyróżniamy cztery bloki tworzące
strukturę zapisu: cele edukacyjne / cele ogólne /, zadania szkoły / które też
można interpretować jako cele ogólne /, treści oraz osiągnięcia, które we
wcześniejszych wersjach projektów podstaw programowych nazywane były
kompetencjami. Sposób formułowania osiągnięć wskazuje, że mogą być uważane za
cele – kompetencje przedmiotowe, będące podstawą do formułowania celów
operacyjnych.
Najważniejszym podmiotem programu jest dziecko – uczeń,
którego rozwojowi ma program służyć. Istotny wpływ na stworzenie tego programu
ma wizja przyszłości: ciągłego przekształcania się społeczeństwa ery
przemysłowej w społeczeństwo informacyjne. Są i będą w nim ważne inne
umiejętności i postawy wynikające m.in. z innej roli jednostki w społeczeństwie,
dostrzeganie konieczności ciągłego samokształcenia, podnoszenia kwalifikacji a
także zmiany wykonywanego zawodu.
Wiele wymagań wobec programu narzuca zmieniający się rynek
pracy, ewaluowanie społeczeństwa demokratycznego w kierunku wielokulturowości,
wymagającej poszanowania godności i praw innych, współdziałania i solidarności
społecznej.
Duży wpływ na tworzony program ma specyfika szkoły np.
infrastruktura szkoły czyli pomieszczenia , posiadane środki i narzędzia
medialne. W proponowanym podejściu do konstrukcji programu , wychodzimy od
określenia oczekiwań wobec wyników procesu edukacyjnego, czyli od określenia
osiągnięć ucznia – kompetencji szczegółowych określonych w oparciu o wspomnianą
wyżej podstawę programową. Zgodnie z praktycznymi zaleceniami MEN zapis programu
w wersji tabelarycznej powinien zawierać kolejne kolumny: treści – materiał
nauczania, cele szczegółowe / cele dla nauczyciela /, procedury osiągania celów
/ np. zadania dla ucznia i obudowa medialna /, osiągnięcia ucznia – operacyjnie
zapisane kompetencje szczegółowe / cele dla ucznia /. Może zawierać także:
propozycje oceny osiągnięć ucznia / na zróżnicowanym poziomie / oraz czas na
realizację zadania. Propozycje oceny osiągnięć ucznia można sprecyzować w
odrębnie sporządzonych kryteriach oceniania. Należy pamiętać , że ważniejsza
jest dobra realizacja założonego programu, czyli ukształtowanie kompetencji –
umiejętności , niż „ przerobienie jak najwięcej treści” czyli pozorne wtłoczenie
do głowy ucznia jak najwięcej wiadomości. Najważniejszym elementem podejścia do
programu jest dokładna analiza zapisów osiągnięć ucznia w Podstawie Programowej.
Program zawiera korelację międzyprzedmiotową , posiada treści ścieżek
edukacyjnych.
Patrząc na program , w oparciu o który się pracuje
krytyczniej można przeprowadzić ewaluację zapisów programowych stawiając sobie
uprzednio wiele pytań dotyczących możliwości zrealizowania zadań i osiągnięć
zakładanych celów przez ucznia oraz przeprowadzenia lekcji przez nauczyciela.
Czas poświęcony na opracowanie własnego programu jest czasem na zaplanowanie
swojej pracy nauczycielskiej i będzie się zwracał w ciągu całego roku szkolnego.
Szczegółowo opracowany program nauczania zawierający propozycje zadań dla ucznia
i obudowę medialną jest także pomocą i ułatwieniem w opracowywaniu scenariuszy
poszczególnych lekcji.
Należy podkreślić , że nie tworzymy programu na lata. Jego
realizacja musi być źródłem ciągłej refleksji, a sam program musi podlegać
nieustannej weryfikacji. Kolejne wersje programu powinny być lepsze i bardziej
odpowiadać zainteresowaniom uczniów, oczekiwaniom rodziców i rosnącym
możliwościom szkoły.
2. Cele edukacyjne, treści nauczania, przewidywane
osiągnięcia ucznia, procedury osiągania celów, konteksty programowe, ocenianie
osiągnięć ucznia.
Cele edukacyjne.
Głównym celem edukacyjnym jest przygotowanie ucznia do
życia w cywilizacji technicznej. Cele te rozpisano szczegółowo w kolumnie nr 2
tabeli w p.3.
Treści nauczania.
W oparciu o Podstawę Programową treści nauczania ujęto w
następujących działach programowych: Bezpieczeństwo [6h], Wychowanie
komunikacyjne [11h], Wynalazki, patenty, prawo autorskie [5h], Normalizacja,
normy, pomiary [6h], Materiały konstrukcyjne [4h], Dokumentacje, plany, projekty
[11h], Elektrotechnika i elektronika [7h], Mechanika [6h], Ekologia [7h],
Żywienie człowieka [5h], Preorientacja zawodowa [4h]. Łącznie 72 jednostki
lekcyjne w trakcie roku szkolnego w klasach pierwszych.
Do treści nauczania należą: problemy bezpiecznego
wykorzystania wytworów współczesnej techniki, urządzenia techniczne stosowane w
środowisku ucznia, bezpieczeństwo poruszania się po drogach, prezentacja
wybranych polskich i zagranicznych wynalazców w dziedzinie techniki, związki
techniki z rozwojem kultury i różnych dyscyplin wiedzy technicznej,
projektowanie i konstruowanie, ochrona praw autorskich, wynalazczość, ochrona
patentowa, materiały konstrukcyjne i ich wymagania użytkowe, bezpieczeństwa,
ekonomiczne i konstrukcyjne, planowanie pracy własnej i zespołowej, podział
pracy, koordynacja działań, rachunek ekonomiczny, technologie – narzędzia i
urządzenia techniczne stosowane do przetwarzania różnych materiałów, pomiary i
regulacje techniczne. Działy programowe oraz treści nauczania rozpisano
szczegółowo w kolumnie nr 1 tabeli w p.3.
Przewidywane osiągnięcia ucznia.
Do przewidywanych osiągnięć ucznia będzie należało:
bezpieczne eksploatowanie urządzeń i systemów technicznych związanych z życiem
codziennym, bezpieczne korzystanie z dróg i pojazdów, określanie i ocenianie
własnych mocnych i słabych cech ujawnionych w działaniach technicznych
indywidualnych lub zespołowych, ocenianie własnych możliwości sprostania
wymaganiom wstępnie wybranego zawodu, stosowanie różnorodnych metod i środków w
porozumiewaniu się na temat zagadnień technicznych, czytanie i sporządzanie
prostych dokumentacji technicznych, bezpieczne i wydajne posługiwanie się
podstawowymi narzędziami, przyrządami i urządzeniami. Przewidywane osiągnięcia
ucznia rozpisano szczegółowo w kolumnie nr 5 tabeli w p.3.
Procedury osiągania celów.
Na dobranie procedur osiągania celów istotny wpływ ma
infrastruktura szkoły czyli pomieszczenia, posiadane środki i narzędzia do
prowadzenia zajęć z techniki. Ponieważ szkoła nie posiada typowej pracowni
technicznej wraz z zapleczem, procedury dobrano tak aby zaistniała możliwość
zrealizowania Podstawy Programowej. Uczniowie wdrożeni są do samodzielnego
korzystania z zasobów informacyjnych oraz współpracy z innymi i rozwiązywania
problemów. Przykładowe zadania dla uczniów wraz z proponowanymi metodami
realizacji umieszczono w kolumnie nr 3, natomiast propozycje obudowy medialnej w
kolumnie nr 4 tabeli w p.3.
Konteksty programowe.
Kolumna nr 6 tabeli w p.3 zawiera informacje dotyczące
realizacji ścieżek edukacyjnych: prozdrowotnej, z obrony cywilnej, ekologicznej
w ramach poszczególnych treści programowych z techniki.
Ocenianie osiągnięć ucznia.
Ocenianie osiągnięć ucznia odbywa się na podstawie
kryteriów przedmiotowego systemu oceniania z techniki ustalonych na dany rok
szkolny. Uczniowie otrzymują kryteria oceniania na początku każdego roku
szkolnego.
Zobacz cały dokument