Alicja Kaleta
Analiza przypadku:
OPIS I ANALIZA PRZYPADKU ORGANIZACYJNEGO (ROZWIJANIE ŚWIADOMOŚCI
PROEKOLOGICZNEJ)
1. Identyfikacja problemu
Jestem wychowawcą w bursie szkolnej, a zarazem nauczycielem geografii i
ekologii. Problemy ochrony środowiska od zawsze mnie interesowały i były mi
bliskie. Praca z młodzieżą w bursie daje duże możliwości rozwijania postaw
proekologicznych. Młodzież naszej placówki to mieszkańcy małych miasteczek i wsi
z całej Polski. Duży odsetek stanowi młodzież czynnie uprawiająca sport w Szkole
Mistrzostwa Sportowego. Młodym ludziom trzeba uświadomić związek przyrody z
człowiekiem, uzmysłowić, że działania człowieka powinny być zgodne z naturą, nie
szkodzić jej, a pomagać. Ekologia może być sposobem życia, przygodę z nią należy
zacząć od lat najmłodszych. Budzenie świadomości, określony sposób wiedzy i
konkretne działania umożliwią budowanie właściwej postawy ekologicznej.
2. Geneza zjawiska
Braki w zakresie ekologii i niewłaściwa postawa niszcząca przyrodę, złe nawyki
wynikają z błędów wychowawczych, niskiej świadomości społeczeństwa i tradycji
rodzinnych.
„Moda na ekologię” dopiero niedawno pojawiła się w naszym kraju, później dociera
też do środowisk wiejskich. Rodzice nie zawsze dają odpowiedni przykład (wywożąc
śmieci z terenów wiejskich do lasów czy nie segregując śmieci).
Szkoła czy placówka opiekuńczo-wychowawcza to miejsce, gdzie działania
nauczycieli mogą mieć duży wpływ na kształtowanie postawy proekologicznej.
3. Znaczenie problemu
W naszej placówce do tej pory nikt nie zajmował się sprawami ochrony środowiska.
Przy dużej ilości wychowanków (500 osób) problemy te wymagały rozwiązania.
Miałam na celu podjąć odpowiednie działania, które spowodowały, że problemy
ekologii będą ważkie zarówno dla młodzieży, jak i grona pedagogicznego.
4. Prognozy
Prognozy były optymistyczne. Sądziłam, że działania na rzecz ochrony środowiska
zaktywizują młodzież i wypełnią jej czas wolny od zajęć lekcyjnych. Odpowiednie
zajęcia teoretyczne i związane z nimi przedsięwzięcia pobudzą młodzież i
wychowawców do działania. Selektywna zbiórka odpadów stanie się nawykiem,
zagospodarowanie terenów zielonych wokół placówki podniesie wartość estetyczną
tychże. Te przemyślane przedsięwzięcia, czynione głównie przez młodzież,
spowodują większą dbałość o najbliższe otoczenie. Również propagowanie zdrowego
stylu życia bez używek, uprawianie sportu bez środków dopingujących stanie się
celem samym w sobie.
5. Propozycja działania
Postanowiłam: postarać się o kontenery do selektywnej zbiórki odpadów,
przeprowadzać pogadanki dotyczące: rodzajów opakowań, długości ich rozkładu w
przyrodzie, rodzajów zanieczyszczeń spowodowanych gromadzeniem i spalaniem
odpadów. Zaplanowałam również propagować wśród młodzieży zdrowy styl życia. Na
bieżąco staram się, aby kontenery na odpadki były systematycznie opróżniane. W
ramach Dni Ziemi postanowiłam zdobyć sadzonki iglaków i drzew liściastych, by
obsadzić nimi teren wokół bursy. Sadzonki te zostały wkomponowane w tereny
zielone już istniejące. Wychowawcy poszczególnych grup wybrali wyróżniających
się wychowanków pod względem zachowania i działalności na rzecz bursy.
Wychowankowie ci mieli sadzić rośliny wraz z przyczepionymi do nich własnymi
wizytówkami. Miałam zamiar zachęcić również młodzież do corocznego udziału w
akcji Sprzątania Świata, rozpoczynając tę czynność od porządku we własnym
pokoju.
6. Wdrażanie działań i ich efekty
Wdrażane działania zaczęły powoli przynosić efekty. Efekty te będą widoczne w
ciągu najbliższych lat, gdyż działania proekologiczne mają charakter
długofalowy. Młodzież przyzwyczaiła się do segregacji śmieci, z większą uwagą
dokonuje zakupów, analizując opakowania, ich rodzaj czy wielkość. Dzieci
utrzymują, że problemy segregacji śmieci starają się przenosić do domów
rodzinnych. Również dużym zainteresowaniem cieszą się pojemniki na zużyte
baterie. Tereny zielone stworzone przez młodzież są pod jej stałą opieką.
Staramy się o kolejne sadzonki i przeprowadzenie następnej akcji sadzenia. Akcja
Sprzątania Świata stała się stałym punktem w naszych programach wychowawczych.
Pogadanki na temat zdrowego stylu życia powoli przynoszą efekty, młodzież
postuluje o zmiany w jadłospisie stołówki bursy (wprowadzenie ciemnego pieczywa,
jogurtów czy większego asortymentu warzyw i owoców, także wegetarianie wysuwają
propozycje uwzględniające ich wymagania).
Wszystkie działania trzeba kontynuować, ponieważ proces kształtowania postaw
proekologicznych jest procesem ciągłym, a zauważalne efekty oddziaływań
przynoszą oczekiwane rezultaty i motywują do dalszego działania. Inicjatywy
nasze zostały docenione. Placówka otrzymała list gratulacyjny od Prezydenta m.
Łodzi za wieloletni udział w akcji Sprzątania Świata.
