www.przyrodnik.com www.awans.przyrodnik.com

Charakterystyczne objawy zaburzeń występujących u dzieci sześcioletnich

Grupa	Zaburzenia	Charakterystyczne objawy na przełomie wieku przedszkolnego i szkolnego	Wskazania, przykładowe zajęcia reedukacyjne
1. Zaburzenia rozwoju ruchowego	Niezręczność ruchowa całego ciała	1. nie włączanie się do zabaw ruchowych 2. ruchy mało płynne, nieskoordynowane, kanciaste, niezręczne 3. nienadążanie za innymi dziećmi  w bieganiu, trudności w bieganiu na palcach	- zabawy grupowe - rzucanie, łapanie, kopanie, odbijanie piłki, - różne gry z piłką, skakanką, gra w klasy - ćwiczenia równoważne, - motywowanie, zachęcanie do udziału w grach i zabawach
	Niezręczność manualna	1. brak umiejętności samoobsługi, wykonywanie ich powoli i niezręcznie 2. nadmierne napięcie mięśniowe, zbyt silny nacisk ołówka, linie rysunku grube, ruchy ręki gwałtowne, mało płynne, często kanciaste, w rysunku linie proste, ruchy mało precyzyjne 3. zbyt małe napięcie mięśniowe, linie rys. nikłe, ledwo widoczne, przeważają rysunki małe i drobne, słaba chwytliwość palców 4. niewłaściwa koordynacja obu rąk (trudności przy zapinaniu guzików, wiązaniu sznurowadeł, wcinaniu, chwytaniu) 5. zaburzona szybkość ruchów rąk, 6. trudności w nabywaniu automatyzmów ruchowych	- usprawnianie czynności samoobsługowych - zachęcenie do rysowania, wycinania, majsterkowania, konstruowania - malowanie farbami dużych kształtów, pokrywanie dużych płaszczyzn farbami - kolorowanie różnych obrazków, - rysowanie i kolorowanie pisakami, farbami, kredkami - rysowanie przez kalkę techniczną wzorów dużych, drobnych (kształty geometryczne, literopodobne) - wycinanie po liniach prostych, łamanych, falistych - lepienie z plasteliny, modeliny, masy
	Zaburzenie lateralizacji	1. posługiwanie się obiema rękami równocześnie, czasem z przewagą jednej z nich, brak sprawności manualnej i ogólna niezręczność ciała 2. trudności w określaniu stosunków przestrzennych 3. zakłócenie w orientacji w stronach swojego ciała, trudności w ćwiczeniach gimnastycznych i odwzorowywaniu elementów	- kształcenie prawidłowych nawyków ruchowych, właściwe trzymanie ołówka, właściwy kierunek rysowania linii pionowych, poziomych, okręgów - określanie stron ciała
2. Fragmentaryczne zaburzenia funkcji poznawczych	Zaburzenie percepcji wzrokowej	1. Słaba spostrzegawczość dziecka, dziecko patrzy i nie widzi 2. opis ilustracji ubogi, dostrzeganie małej liczby szczegółów, 3. rysunki, układanki (mozaiki), wg wzorów niedokładne, zmienione położenie poszczególnych elementów (zaburzona lateralizacja) 4. spostrzeżenia wzrokowe źle lub słabo zapamiętywane	- kierowanie spostrzeżeniami wzrokowymi dziecka, zwracanie uwagi na detale w otoczeniu, - zachęcanie do rysowania, układania, konstruowania wg wzoru - ćwiczenia w odnajdywaniu takich samych obrazków, podobieństw - odwzorowywanie graficznych układów, kształtów geometrycznych
	Zaburzenia percepcji słuchowej	1. kręcenie się, nieuwaga, szukanie obrazków ilustrujących treść  w czasie słuchania 2. trudności w uczeniu się na pamięć wierszyków i piosenek 3. posługiwanie się prymitywnymi zdaniami przy opowiadaniu zdarzeń lub treści, mały zasób słów, częste agramatyzmy 4. udzielanie ubogich odpowiedzi 5. trudności w zabawach i ćwiczeniach rytmicznych, w zapamiętywaniu melodii, wierszyków i ich odtwarzaniu	- ćwiczenia w różnicowaniu dźwięków mowy ludzkiej przez powtarzanie głosek, rozpoznawanie, określanie głosek na początku, na końcu wyrazu, wybrzmiewanie głosek kolejno w sylabach lub słowach trójgłoskowych - zabawa w słowa: wymyślanie słów na określoną głoskę, szukanie rytmu do podanego słowa, - zabawy i gry rytmiczne - wzbogacanie słownika przez opowiadanie, nauka wierszy, tekstów, ciągów słownych (dni tygodnia, miesiące, liczenie)
	Zaburzenie mowy i myślenia	1. błędne wymawianie określonych głosek 2. trudności w rozumieniu związków zach. między faktami w interpretacji obrazków, w rozumieniu historyjek obrazkowych, rozwiązywaniu zagadek, prostych rebusów 3. trudności w rozumieniu instrukcji do gier, łamigłówek, układanek	- rozmowy z dzieckiem, czytanie głośne i opowiadanie z podawaniem wyjaśnień i sprawdzeniem, - rozwijanie zainteresowań - ćwiczenia i zabawy wprowadzające klasyfikację według przedmiotu, materiału, kształtu, koloru, cech nadrzędnych - obserwacja i objaśnianie zjawisk świata otaczającego - opowiadanie treści przezroczy, obrazków, filmów i ilustracji, rozwiązywanie zagadek i rebusów
3. Zaburzenia rozwoju emocjonalno-uczuciowego	Dzieci infantylne	1. reagowanie nieadekwatne do sytuacji, brak opanowania emocji, płaczliwość, obrażanie, przejawianie agresji z błahych powodów 2. mała samodzielność, uporczywe żądanie pomocy, ciągłe zwracanie uwagi na siebie, przejawianie lęków w nowych sytuacjach 3. zainteresowanie krótkotrwałe i powierzchowne	- terapia środowiskowa – stwarzanie sytuacji gdzie dziecko doznaje emocji pozytywnych (powodzenie, wygrana, aprobata) - stworzenie wzorów postępowania w sytuacjach negatywnych, wprowadzenie dziecka w te sytuacje - stopniowe usamodzielnianie dziecka, powierzanie zadań indywidualnych - odreagowanie napięć przez techniki plastyczne (malowanie, modelowanie) i muzykoterapię
	Dzieci zahamowane	1. nieśmiałość, mała aktywność, nie włączanie się do grupy, obserwowanie zajęć i zabaw na uboczu, zabawy indywidualne 2. przejawianie postaw lękowych, wycofywanie się z podejmowanych zadań 3. wrażliwość na ocenę dorosłych i innych dzieci, brak wiary w siebie	- reedukacja podobna jak u dzieci infantylnych, lecz znacznie ostrożniejsza
4. Zaburzenia dynamiki procesów nerwowych	Dzieci psycho-ruchowo nadpobudliwe	1. kręcenie się, wstawanie z miejsca, machanie nogami, manipulowanie przedmiotami trzymanymi w ręce 2. trudności w koncentracji uwagi, chaos, niedokładność, pośpiech w działaniu 3. łatwość wchodzenie w konflikty z rówieśnikami i dorosłymi, kłótliwość, częste wybuchy gniewu 4. często występujące zaburzenia procesów poznawczych	- dzieci wymagają spokojnego, konsekwentnego postępowania, wymagają regularnego trybu życia i ustalonego systemu wymagań - tworzenie interesujących zajęć, niezbyt często zmieniających się, wymagających dłuższych okresów skupienia się - dokładność wykonywanych prac, hamować nadmierne tempo działania, skłaniać do samokontroli, - powierzać zadania, wyrabiać poczucie odpowiedzialności
	Dzieci o obniżonej pobudliwości	1. mała aktywność, bierność, działania spowolnione 2. brak wyraźnych zainteresowań 3. skłonność do naśladowania innych, brak inicjatywy 4. reakcje emocjonalne blade, bez wyrazu	- stymulować do działania, wciągać do zajęć domowych, powierzać różne zadania - zachęcać i chwalić - stwarzać sytuacje emocjonalnie pozytywne, zachęcać do ujawniania swych uczuć - pobudzać zainteresowania, rozszerzać ich zakres

Opracowała : Bogumiła Roman.